Vissaus (Nam Pla)
Vloeibare umami uit gefermenteerde vis
Wat is dit ingrediënt?
Vissaus is het ‘zout’ van Zuidoost-Azië. Tijdens fermentatie worden viseiwitten afgebroken tot vrije aminozuren, waaronder glutamaat, wat zorgt voor de uitgesproken umami-smaak. Door het hoge natriumgehalte gebruik je meestal kleine hoeveelheden: een paar druppels, een theelepel of een scheutje kan al genoeg zijn om curry’s, noedelgerechten, marinades en dipsauzen meer diepte te geven. Samenstelling, aroma en zoutgehalte kunnen sterk verschillen per merk en stijl, bijvoorbeeld Thaise nam pla of Vietnamese nuoc-mâm.
Hoe smaakt het?
Intens ziltig en umami-rijk, met een gefermenteerde, visachtige prikkel die in gerechten zachter en hartiger wordt.
Past goed bij:
Combineert goed met limoenchiliknoflooksuikerkorianderrijstazijnnoedelscurry’s en gegrilde groenten.
Wist je dat...?
- Vissaus wordt vaak gezien als een moderne verwant van garum, de Romeinse smaakmaker van gefermenteerde vis.
- Thailand en Vietnam behoren tot de bekendste producenten van vissaus, met stijlen die verschillen in aroma, zoutgehalte en rijping.
Voedingswaarde & Energie
Per 100ml
Vissaus (Nam Pla) zijn caloriearm dankzij natuurlijke voedingsstoffen .
Per 100g
Mineralen
Vitaminen
Omega-3 vetzuren
Meer nutriënten
Spoorelementen
Wat zit erin per portie?
1 kleine portie
Vissaus (Nam Pla) bevat van nature ijzer (2,1 mg per 100 g).
Vissaus (Nam Pla) bevat van nature seleen (15 mcg per 100 g).
Vissaus (Nam Pla) bevat van nature vitamine B12 (0,5 mcg per 100 g).
% van de dagelijkse referentie-inname (DRI)
EU-erkende voedingsclaims
Dit ingrediënt bevat nutriënten waarvoor door de EFSA goedgekeurde gezondheidsclaims bestaan, beoordeeld op nutriëntniveau en niet als ingrediëntspecifieke claim.
Erkende gezondheidsclaims (EU)
Vitamin_b12 EU 432/2012
Vitamine B12 draagt bij aan de normale werking van het immuunsysteem
Bevat 0.5mcg/100g (drempel: ≥0.375mcg/100g)
Vitamin_b12 EU 432/2012
Vitamine B12 draagt bij aan de vermindering van vermoeidheid
Bevat 0.5mcg/100g (drempel: ≥0.375mcg/100g)
Vitamin_b12 EU 432/2012
Vitamine B12 draagt bij aan de normale werking van het zenuwstelsel
Bevat 0.5mcg/100g (drempel: ≥0.375mcg/100g)
Iron EU 432/2012
IJzer draagt bij aan een normaal energieleverend metabolisme
Bevat 2.1mg/100g (drempel: ≥2.1mg/100g)
Iron EU 432/2012
IJzer draagt bij aan de vermindering van vermoeidheid
Bevat 2.1mg/100g (drempel: ≥2.1mg/100g)
Vitamin_b12 EU 432/2012
Vitamine B12 draagt bij aan een normaal energieleverend metabolisme
Bevat 0.5mcg/100g (drempel: ≥0.375mcg/100g)
Vitamin_b12 EU 432/2012
Vitamine B12 draagt bij aan een normaal homocysteïnemetabolisme
Bevat 0.5mcg/100g (drempel: ≥0.375mcg/100g)
Vitamin_b12 EU 432/2012
Vitamine B12 draagt bij aan een normale psychologische functie
Bevat 0.5mcg/100g (drempel: ≥0.375mcg/100g)
Vitamin_b12 EU 432/2012
Vitamine B12 draagt bij aan de normale vorming van rode bloedcellen
Bevat 0.5mcg/100g (drempel: ≥0.375mcg/100g)
Vitamin_b12 EU 432/2012
Vitamine B12 speelt een rol bij het proces van celdeling
Bevat 0.5mcg/100g (drempel: ≥0.375mcg/100g)
Iron EU 432/2012
IJzer draagt bij aan een normale cognitieve functie
Bevat 2.1mg/100g (drempel: ≥2.1mg/100g)
Iron EU 432/2012
IJzer draagt bij aan de normale vorming van rode bloedcellen en hemoglobine
Bevat 2.1mg/100g (drempel: ≥2.1mg/100g)
Iron EU 432/2012
IJzer draagt bij aan een normaal zuurstoftransport in het lichaam
Bevat 2.1mg/100g (drempel: ≥2.1mg/100g)
Iron EU 432/2012
IJzer draagt bij aan de normale werking van het immuunsysteem
Bevat 2.1mg/100g (drempel: ≥2.1mg/100g)
Iron EU 432/2012
IJzer speelt een rol bij het proces van celdeling
Bevat 2.1mg/100g (drempel: ≥2.1mg/100g)
Selenium EU 432/2012
Seleen draagt bij aan het behoud van normaal haar
Bevat 15mcg/100g (drempel: ≥8.25mcg/100g)
Selenium EU 432/2012
Seleen draagt bij aan het behoud van normale nagels
Bevat 15mcg/100g (drempel: ≥8.25mcg/100g)
Selenium EU 432/2012
Seleen draagt bij aan de normale werking van het immuunsysteem
Bevat 15mcg/100g (drempel: ≥8.25mcg/100g)
Selenium EU 432/2012
Seleen draagt bij aan een normale schildklierfunctie
Bevat 15mcg/100g (drempel: ≥8.25mcg/100g)
Selenium EU 432/2012
Seleen draagt bij aan een normale spermatogenese
Bevat 15mcg/100g (drempel: ≥8.25mcg/100g)
Selenium EU 432/2012
Seleen draagt bij aan de bescherming van cellen tegen oxidatieve stress
Bevat 15mcg/100g (drempel: ≥8.25mcg/100g)
Wat wordt onderzocht?
Aminozuren en umami in vissaus
Het fermentatieproces van vissaus produceert vrije aminozuren en peptidefragmenten die bijdragen aan de uitgesproken umami-smaak. De voedingskundige context blijft beperkt onderzocht; door het hoge natriumgehalte is portiegrootte belangrijk.
Onderbouwd door: [1] Russo GL (2020)
Goede Combinaties (Synergie)
Combineer vissaus (nam pla) slim om het effect te versterken:
Gefermenteerde umami + vitamine C voor smaak en ijzeropname
Technisch: Vissaus (nam pla) is gefermenteerde vis met het hoogste vrije glutamaatgehalte van alle sauzen (1300-1400mg/100ml), plus IMP nucleotiden. Het bevat ook ijzer (2.5mg/100ml) uit de vis. Citroen's vitamine C verhoogt ijzeropname met 3-6x en versterkt umami-perceptie door pH-verlaging. Citroenzuur voorkomt ook biogene amineopbouw in gefermenteerde producten. De combinatie is de basis van Thaise saladedressing (yam-stijl).
Wat betekent dit voor jou? Vissaus + limoensap is de basis van elke Thaise salade en som tam. De citroen maakt niet alleen frisser maar verhoogt ook de ijzeropname uit de vissaus.
Gefermenteerde umami + allicine voor immuniteit en smaak
Technisch: Vissaus bevat gefermenteerde aminozuren (glutamaat, histidine) en bioactieve peptiden uit langdurige fermentatie. Knoflook's allicine heeft bioactieve werking. De gefermenteerde verbindingen ondersteunen het darmmicrobioom terwijl allicine een complementair bioactief profiel biedt.
Wat betekent dit voor jou? Combineer vissaus en knoflook als basis voor Aziatische roerbakgerechten, marinades en dressings. Dit is de fundamentele smaakbasis van de Thaise en Vietnamese keuken.
Umami + zuur voor perfecte Thaise balans
Technisch: Vissaus bevat vrij glutamaat (umami) uit langdurige visfermentatie. Limoen bevat citroenzuur dat de pH verlaagt en de smaakperceptie van umami versterkt. Citroenzuur stimuleert ook speeksel- en maagzuurproductie, wat de vertering van eiwitten uit het gerecht verbetert.
Wat betekent dit voor jou? Combineer vissaus met limoen als basis voor Thaise dressings en dipsauzen. Het zuur van de limoen maakt de umami van de vissaus intenser — de kern van de Thaise keuken.
Recepten met Vissaus (Nam Pla)
Ontdek heerlijke recepten waarin vissaus (nam pla) de hoofdrol speelt:
Thaise Groene Curry met Kip 35 min Romige kokoscurry met verse groenten
Thaise Groene Papaya Salade (Som Tam) 20 min Pittige Thaise salade met papaya, pinda's en limoen
Thaise Heilige Basilicum Roerbak 25 min Authentieke Pad Krapao met kipgehakt en tulsi
Thaise Kokos Curry Soep 45 min Romige kokossoep met rode curry, kip, champignons en limoen
Thaise Larb Gai - Kruidige Kipsalade met Limoen 30 min Noord-Thaise kipsalade met geroosterd rijstpoeder en verse kruiden
Thaise Pad Thai met Garnalen 60 min Woknoedels met tamarindesaus, ei en knapperige pinda's
In de Keuken
Bewaring
Locatie:Voorraadkast
Houdbaarheid:1-2 jaar (na openen)
Bereiding
Voeg toe aan curry’s, roerbakgerechten, dressings zoals nuoc cham of marinades. Gebruik het als zoute smaakmaker in plaats van een deel van het zout, en doseer voorzichtig omdat de smaak geconcentreerd is.
Vervangers
Slim klaarmaken
1Gebruik vissaus spaarzaam; de smaak en het zoutgehalte zijn zeer geconcentreerd.
2Voeg vissaus toe als extra umami-laag, ook in niet-Aziatische gerechten zoals tomatensaus, stoofpot of vinaigrette.
Waarom?
Kleine hoeveelheden verdiepen de hartige smaak zonder dat het gerecht duidelijk naar vis hoeft te smaken.
3Balanceer vissaus in dressings met suiker, limoen of azijn voor een ronde combinatie van zout, zuur en zoet.
Af te raden / Waarschuwingen
Vissaus (Nam Pla) zijn zeer veilig, maar er zijn wetenschappelijke aandachtspunten:
Hoge bloeddruk of zoutbeperking Ernstig
Vissaus bevat zeer veel natrium. Bij een zoutbeperkt voedingspatroon of bij advies om minder natrium te gebruiken, past dit ingrediënt alleen in kleine hoeveelheden.
Advies:
Gebruik spaarzaam, kies eventueel een natriumarmere variant en breng extra frisheid met limoen, citroen, kruiden of azijn.
Vegetarisch of vegan Ernstig
Vissaus wordt gemaakt van vis en past daarom niet binnen een vegetarisch of vegan eetpatroon.
Advies:
Gebruik een vegan alternatief op basis van zeewier of soja, of kies sojasaus wanneer vooral zout en umami gewenst zijn.
Traditioneel gebruik
Zuidoost-Aziatisch
Vissaus in de Zuidoost-Aziatische keukentraditie
Vissaus, bekend als nam pla in Thailand en nuoc-mâm in Vietnam, is al eeuwenlang een fundamentele smaakmaker in curry’s, noedelgerechten, dipsauzen, marinades en tafelcondimenten in de Zuidoost-Aziatische keuken.
Mediterraans
Vissaus in de Romeinse keukentraditie
Romeinse garum was een gefermenteerde vissaus die een belangrijke plaats had in de Romeinse keuken. Ze werd geproduceerd in werkplaatsen langs delen van de Middellandse Zeekust en gebruikt als zoute, hartige smaakmaker.
Samenvatting
Laat je niet afschrikken door de geur uit de fles: in een gerecht wordt vissaus vooral diepe hartigheid. Gebruik een paar druppels of een theelepel en je curry, wokgerecht, marinade of dressing smaakt voller en meer ‘af’.