Tijm (Vers)
De Mediterrane Dieptemaker
Wat is dit ingrediënt?
Tijm is een stevig keukenkruid: van Franse stoofpotten tot Midden-Oosterse za'atar. De etherische olie bevat veel thymol, een aromatische fenolverbinding die de uitgesproken kruidige geur mee bepaalt en ook bekend is uit mondverzorgingsproducten. In culinaire tradities wordt tijm vaak gebruikt in warme kruidenbereidingen, siropen met honing en langzaam gegaarde gerechten. Culinaire bonus: tijm houdt zijn smaak goed bij lange garing en geeft tomaat, kip, bonen en linzen een heldere, hartige diepte.
Hoe smaakt het?
Warm, kruidig en licht bloemig met aardse, harsige en mentholachtige ondertonen.
Past goed bij:
Combineert goed met knoflookcitroenchampignonsstoofvleestomaat en bonen.
Wist je dat...?
- De oude Egyptenaren gebruikten tijm bij het mummificatieproces als aromatisch conserveringskruid.
- Het woord tijm komt van het Griekse 'thymos', dat wordt verbonden met moed, kracht en geurige rook.
Voedingswaarde & Energie
Per 100g
Tijm (Vers) leveren energie dankzij natuurlijke voedingsstoffen , gebufferd door vezels.
Per 100g
Mineralen
Vitaminen
Meer nutriënten
Spoorelementen
Wat zit erin per portie?
Tijm (Vers) bevat van nature vitamine c (160 mg per 100 g vers). Bij typisch gebruik als kruid (5–10 g) is de bijdrage beperkt.
Tijm (Vers) bevat van nature ijzer (17.5 mg per 100 g vers). Bij typisch gebruik als kruid (5–10 g) is de bijdrage beperkt.
Tijm (Vers) bevat van nature mangaan (1.7 mg per 100 g vers). Bij typisch gebruik als kruid (5–10 g) is de bijdrage beperkt.
Tijm (Vers) bevat van nature vitamine k (1714 mcg per 100 g vers). Bij typisch gebruik als kruid (5–10 g) is de bijdrage beperkt.
Tijm (Vers) bevat van nature vitamine c (160 mg per 100 g vers). Bij typisch gebruik als kruid (5–10 g) is de bijdrage beperkt.
Tijm (Vers) bevat van nature vitamine a (238 mcg per 100 g vers). Bij typisch gebruik als kruid (5–10 g) is de bijdrage beperkt.
Tijm (Vers) bevat van nature ijzer (17.5 mg per 100 g vers). Bij typisch gebruik als kruid (5–10 g) is de bijdrage beperkt.
Tijm (Vers) bevat van nature mangaan (1.7 mg per 100 g vers). Bij typisch gebruik als kruid (5–10 g) is de bijdrage beperkt.
Tijm (Vers) bevat van nature calcium (405 mg per 100 g vers). Bij typisch gebruik als kruid (5–10 g) is de bijdrage beperkt.
Tijm (Vers) bevat van nature magnesium (160 mg per 100 g vers). Bij typisch gebruik als kruid (5–10 g) is de bijdrage beperkt.
Tijm (Vers) bevat van nature vitamine k (1714 mcg per 100 g vers). Bij typisch gebruik als kruid (5–10 g) is de bijdrage beperkt.
Tijm (Vers) bevat van nature kalium (609 mg per 100 g vers). Bij typisch gebruik als kruid (5–10 g) is de bijdrage beperkt.
Tijm (Vers) bevat van nature koper (0.6 mg per 100 g vers). Bij typisch gebruik als kruid (5–10 g) is de bijdrage beperkt.
% van de dagelijkse referentie-inname (DRI)
EU-erkende voedingsclaims
Dit ingrediënt bevat nutriënten waarvoor door de EFSA goedgekeurde gezondheidsclaims bestaan op nutriëntniveau, niet ingrediëntspecifiek.
Erkende gezondheidsclaims (EU)
Vitamin_c EU 432/2012
Vitamine C draagt bij aan de normale werking van het immuunsysteem
Bevat 160mg/100g (drempel: ≥12mg/100g)
Vitamin_c EU 432/2012
Vitamine C draagt bij aan de vermindering van vermoeidheid
Bevat 160mg/100g (drempel: ≥12mg/100g)
Vitamin_c EU 432/2012
Vitamine C draagt bij aan de normale collageenvorming voor de normale werking van de huid
Bevat 160mg/100g (drempel: ≥12mg/100g)
Vitamin_c EU 432/2012
Vitamine C draagt bij aan de normale collageenvorming voor de normale werking van de bloedvaten
Bevat 160mg/100g (drempel: ≥12mg/100g)
Vitamin_c EU 432/2012
Vitamine C draagt bij aan de normale collageenvorming voor de normale werking van het beendergestel
Bevat 160mg/100g (drempel: ≥12mg/100g)
Vitamin_c EU 432/2012
Vitamine C draagt bij aan de normale collageenvorming voor de normale werking van kraakbeen
Bevat 160mg/100g (drempel: ≥12mg/100g)
Vitamin_c EU 432/2012
Vitamine C draagt bij aan de normale collageenvorming voor de normale werking van het tandvlees
Bevat 160mg/100g (drempel: ≥12mg/100g)
Vitamin_c EU 432/2012
Vitamine C draagt bij aan de normale collageenvorming voor de normale werking van de tanden
Bevat 160mg/100g (drempel: ≥12mg/100g)
Vitamin_c EU 432/2012
Vitamine C draagt bij aan een normaal energieleverend metabolisme
Bevat 160mg/100g (drempel: ≥12mg/100g)
Vitamin_c EU 432/2012
Vitamine C draagt bij aan de normale werking van het zenuwstelsel
Bevat 160mg/100g (drempel: ≥12mg/100g)
Vitamin_c EU 432/2012
Vitamine C draagt bij aan een normale psychologische functie
Bevat 160mg/100g (drempel: ≥12mg/100g)
Vitamin_c EU 432/2012
Vitamine C draagt bij aan de bescherming van cellen tegen oxidatieve stress
Bevat 160mg/100g (drempel: ≥12mg/100g)
Vitamin_c EU 432/2012
Vitamine C draagt bij aan de regeneratie van de gereduceerde vorm van vitamine E
Bevat 160mg/100g (drempel: ≥12mg/100g)
Vitamin_c EU 432/2012
Vitamine C verhoogt de ijzerabsorptie
Bevat 160mg/100g (drempel: ≥12mg/100g)
Vitamin_c EU 432/2012
Vitamine C draagt bij aan de normale werking van het immuunsysteem tijdens en na intensieve lichamelijke inspanning
Bevat 160mg/100g (drempel: ≥12mg/100g)
Vitamin_k EU 432/2012
Vitamine K draagt bij aan een normale bloedstolling
Bevat 1714mcg/100g (drempel: ≥11.25mcg/100g)
Vitamin_k EU 432/2012
Vitamine K draagt bij aan het behoud van normale botten
Bevat 1714mcg/100g (drempel: ≥11.25mcg/100g)
Vergelijking
vsspinazie
Tijm (Vers) bevat per 100 g ongeveer 6× meer ijzer dan spinazie — maar je gebruikt van tijm veel minder per keer.
vssinaasappel
Tijm (Vers) bevat per 100 g ongeveer 3× meer vitamine C dan sinaasappel — maar je gebruikt van tijm veel minder per keer.
vsmelk
Tijm (Vers) bevat per 100 g ongeveer 3× meer calcium dan melk — maar je gebruikt van tijm veel minder per keer.
Wat wordt onderzocht?
Thymol in tijm
Thymol in tijm wordt uitgebreid onderzocht als aromatische fenolverbinding. Het komt onder meer voor in mondverzorgingsproducten en draagt bij aan het uitgesproken kruidige profiel van tijm.
Onderbouwd door: [1] Wirtu SF (2024)
Tijm in warme kruidenbereidingen
Tijmextract en tijmbereidingen worden onderzocht in de context van seizoensgebonden luchtwegongemak. De meeste toepassingen sluiten aan bij traditioneel gebruik in thee, siroop en warme kruidendranken.
Onderbouwd door: [2] Marzian O (2007) , [1] Wirtu SF (2024)
Goede Combinaties (Synergie)
Combineer tijm (vers) slim om het effect te versterken:
Franse klassieke combinatie: ergothioneïne + thymol
Technisch: Champignons bevatten ergothioneïne (een bijzondere antioxidant die zich ophoopt in mitochondriën) en B-vitamines. Tijm bevat thymol en carvacrol, aromatische verbindingen met antioxidante eigenschappen. Samen brengen ze uiteenlopende plantaardige verbindingen op je bord.
Wat betekent dit voor jou? Bak champignons met verse tijm — een klassieke Franse combinatie uit de Provençaalse keuken. Voeg de tijm toe in de laatste minuut voor optimaal aromabehoud.
Antioxidanten beschermen vetten tijdens verhitting
Technisch: Kalkoendijen bevatten meer onverzadigd vet dan kipfilet. Bij hoge temperaturen oxideren deze vetten en vormen heterocyclische amines (HCAs) en Advanced Glycation End-products (AGEs). Rozemarijn bevat hittebestendige carnosol en carnosinezuur die de HCA-vorming kunnen verminderen. Tijm bevat thymol en carvacrol met vergelijkbare antioxidante werking.
Wat betekent dit voor jou? Bestrooi kalkoendijen met rozemarijn en tijm vóór het braden. Deze kruiden doen meer dan smaak geven — ze beschermen het vlees actief tegen schadelijke stoffen die bij verhitting ontstaan. Marineren is nog grondiger dan strooien.
Traditionele tijm-honing drank met thymol
Technisch: Tijm bevat thymol (20-54%) — een krachtig antisepticum dat celwanden van micro-organismen verstoort en biofilms afbreekt. Honing voegt waterstofperoxide-productie toe (via glucose-oxidase) en bedekt het keelslijmvlies als fysieke beschermlaag. Samen: breedspectrum bioactieve werking + een zachte, beschermende laag.
Wat betekent dit voor jou? Maak tijm-honingsiroop als warme drank. Week verse tijm in honing voor een natuurlijke, kruidige drank — gebruikt sinds de oudheid.
Dubbele bioactieve werking via complementaire mechanismen
Technisch: Tijm's thymol verstoort celmembranen van micro-organismen via lipofiele insertie. Knoflook's allicine remt enzymen van micro-organismen (cysteïne-proteasen). Twee onafhankelijke bioactieve mechanismen — membraandisruptie (tijm) + enzymremming (knoflook) — bieden een breder spectrum dan elk ingrediënt apart.
Wat betekent dit voor jou? Gebruik tijm en knoflook samen in sauzen, soepen en marinades. Twee bioactieve ingrediënten die via verschillende routes werken — de basis van de Provençaalse keuken.
Thymol + carvacrol werken synergistisch als natuurlijke conservering
Technisch: Tijm bevat thymol (20-54%) en oregano bevat carvacrol (60-74%). Beide zijn fenolverbindingen die celmembranen van micro-organismen verstoren, maar via verschillende bindingsplaatsen. Studies (Burt, 2004) tonen dat de combinatie synergistisch werkt — de bioactiviteit is groter dan de som van de individuele effecten.
Wat betekent dit voor jou? Gebruik tijm en oregano samen als kruidenmix op pizza, in sauzen of als vleesmarinade. Twee kruiden met vergelijkbare maar complementaire bioactieve werking — traditioneel ook gewaardeerd voor conservering.
Recepten met Tijm (Vers)
Ontdek heerlijke recepten waarin tijm (vers) de hoofdrol speelt:
Coq au Jus de Raisin 100 min Langzaam gestoofde kip met kruiden, groenten en diepe saus
Filet d'Anvers met Kalkoen 200 min Belgische delicatesse als halal broodbeleg
Gegrilde Vis met Bloemkoolpurée en Kruiden (Paleo) 35 min Licht paleo diner van gegrilde vis op romige bloemkoolpurée
Geroosterde Kruisbloemige Groenten met Rode Biet 55 min Knapperig geroosterde seizoensgroenten met tijm en citroen
Gerst Paddenstoel Risotto 55 min Romige Italiaanse klassieker met parelgerst en gemengde paddenstoelen
Hartige Spinazie-Feta Quiche zonder Korst met Walnoten 50 min Koolhydraatarme quiche met spinazie, drie kazen en krokante walnoten
In de Keuken
Bewaring
Locatie:Koelkast
Houdbaarheid:5-7 dagen
Wikkel in licht vochtig keukenpapier en bewaar in een zakje of doosje in de groentela. Je kunt de takjes ook als een boeket in een glas met een bodempje water zetten en losjes afdekken.
Bereiding
Gebruik hele takjes voor stoofpotten en sauzen en verwijder ze voor het serveren. Of rits de blaadjes los voor marinades, omelet, geroosterde groenten en tomatensaus.
Vervangers
Slim klaarmaken
1Voeg hele takjes toe tijdens het koken en verwijder de stengels voor het serveren.
Waarom?
De blaadjes laten tijdens het koken geleidelijk hun aroma los.
2Tijm kan lang meekoken zonder snel zijn smaak te verliezen.
3Strip verse tijmblaadjes door de stengel tussen duim en wijsvinger naar achteren te trekken.
Af te raden / Waarschuwingen
Tijm (Vers) zijn zeer veilig, maar er zijn wetenschappelijke aandachtspunten:
Antistolling / Bloedverdunners Licht
Normale hoeveelheden in voeding zijn meestal geen probleem, maar hoge doses geconcentreerd extract of etherische olie kunnen interacties geven.
Advies:
Gebruik etherische tijmolie niet inwendig zonder medisch advies; blijf bij culinaire dosering.
Traditioneel gebruik
Mediterraans
Kruid van moed in de Griekse Oudheid
Tijm werd in het oude Griekenland geassocieerd met moed, kracht en geurige rook. Soldaten namen tijmbaden als ritueel van dapperheid, en in Egypte speelde het kruid een rol in aromatische conservering.
Samenvatting
Tijm geeft stoofpotten, tomaat en kip meteen diepte. Het is warm, kruidig en stevig genoeg voor lange garing. Eet de houterige takjes niet: rits de blaadjes eraf of vis de takjes eruit voor het serveren.