Quinoa

Quinoa

Andeszaad met mild nootachtige smaak, plantaardig eiwit en magnesium

Granen

Chenopodium quinoa

Oorsprong: Andesgebergte (Peru, Bolivia)

#complete-protein#gluten-free#ancient-grain#vegan#low-gi

✔ Bron van eiwitten✔ Laag vetgehalte✔ Laag natriumgehalte

Wat is dit ingrediënt?

Quinoa (Chenopodium quinoa) is botanisch gezien geen graan, maar een zaad uit de amarantenfamilie, verwant aan onder meer spinazie en biet. In de Andeskeuken wordt quinoa al eeuwen gebruikt in pap, soepen, stoofgerechten, salades en eenvoudige dagelijkse maaltijden. De Inca's noemden het vaak 'chisaya mama', de moeder van alle granen, een naam die vooral de culturele en landbouwkundige waarde van dit gewas weerspiegelt.

Quinoa valt culinair op door zijn korte kooktijd, lichte beet en mild nootachtige smaak. Het bevat van nature eiwit met alle 9 essentiële aminozuren, wat bijzonder is voor een plantaardiger basisproduct. Daarnaast bevat quinoa onder meer magnesium, folaat, fosfor, mangaan en koper. De buitenste laag bevat saponinen: natuurlijke plantstoffen die bitter kunnen smaken en daarom vóór het koken meestal worden weggespoeld.

Hoe smaakt het?

Licht nootachtig en grassig, met een subtiele bitterheid en een kleine knapperige beet wanneer de korrels luchtig gekookt zijn.

Past goed bij:

Combineert goed met avocadolimoenkorianderzwarte bonengeroosterde groentenfeta en frisse yoghurtdressings.

Wist je dat...?
  • De Inca's noemden quinoa 'chisaya mama', vaak vertaald als 'moeder van alle granen'.
  • Quinoa is botanisch gezien geen graan maar een zaad, verwant aan spinazie en bieten.
  • De Verenigde Naties riepen 2013 uit tot het Internationaal Jaar van de Quinoa.

Voedingswaarde & Energie

Per 100g

Quinoa leveren energie dankzij natuurlijke voedingsstoffen , gebufferd door vezels.

120 kcal (503 kJ)
53 GI (Laag)
11 GL (Gemiddeld)
2.8g Vezels

4.4gEiwit
21.3gKoolh.
1.9gVet
5mgNatrium

Per 100g

Mineralen

1,5mg IJzer 17mg Calcium 1,1mg Zink 64mg Magnesium 172mg Kalium 5mcg Jodium 8,5mcg Selenium

Vitaminen

1mcg Vitamine A 0,49mg Vitamine B6 0,0mcg Vitamine B12 0mg Vitamine C 0,0mcg Vitamine D 2,4mg Vitamine E 0mcg Vitamine K 42mcg Foliumzuur

Omega-3 vetzuren

47mg DHA 0mg EPA
Meer nutriënten

B-Vitaminen

0,35mg Thiamine (B1) 0,37mg Riboflavine (B2) 0,9mg Niacine (B3) 1,10mg Pantotheenzuur (B5) 33,5mcg Biotine (B7)

Spoorelementen

0,19mg Koper 1,09mg Mangaan 152mg Fosfor

Lage GI betekent dat de bloedsuikerspiegel niet snel piekt.

Wat zit erin per portie?

1 portie (droog)

Folaat een beetje 13%

Quinoa bevat van nature folaat (42 mcg per 100 g).

Magnesium een beetje 10%

Quinoa bevat van nature magnesium (64 mg per 100 g).

IJzer een beetje 6%
Zink een beetje 7%
Kalium een beetje 5%
Vitamine E een beetje 12%

Quinoa bevat van nature vitamine E (2,4 mg per 100 g).

Selenium een beetje 9%

Quinoa bevat van nature selenium (8,5 mcg per 100 g).

Fosfor een beetje 13%

Quinoa bevat van nature fosfor (152 mg per 100 g).

Mangaan veel 33%

Quinoa bevat van nature mangaan (1,09 mg per 100 g).

Koper een beetje 11%

Quinoa bevat van nature koper (0,19 mg per 100 g).

% van de dagelijkse referentie-inname (DRI)

EU-erkende voedingsclaims
✔ EFSA-claims via nutriënten

Dit ingrediënt bevat nutriënten waarvoor door EFSA geautoriseerde gezondheidsclaims bestaan op nutriëntniveau, niet als quinoa-specifieke claim.

Erkende gezondheidsclaims (EU)

Magnesium EU 432/2012

Magnesium draagt bij aan de normale spierfunctie

Bevat 64mg/100g (drempel: ≥56.25mg/100g)

Magnesium EU 432/2012

Magnesium draagt bij aan de vermindering van vermoeidheid

Bevat 64mg/100g (drempel: ≥56.25mg/100g)

Magnesium EU 432/2012

Magnesium draagt bij aan de normale werking van het zenuwstelsel

Bevat 64mg/100g (drempel: ≥56.25mg/100g)

Folate EU 432/2012

Folaat draagt bij aan de normale bloedvorming

Bevat 42mcg/100g (drempel: ≥30mcg/100g)

Folate EU 432/2012

Folaat draagt bij aan een normale aminozuursynthese

Bevat 42mcg/100g (drempel: ≥30mcg/100g)

Folate EU 432/2012

Folaat draagt bij aan een normaal homocysteïnemetabolisme

Bevat 42mcg/100g (drempel: ≥30mcg/100g)

Folate EU 432/2012

Folaat draagt bij aan een normale psychologische functie

Bevat 42mcg/100g (drempel: ≥30mcg/100g)

Folate EU 432/2012

Folaat draagt bij aan de normale werking van het immuunsysteem

Bevat 42mcg/100g (drempel: ≥30mcg/100g)

Folate EU 432/2012

Folaat speelt een rol bij het proces van celdeling

Bevat 42mcg/100g (drempel: ≥30mcg/100g)

Folate EU 432/2012

Folaat draagt bij aan de groei van het moederlijke weefsel tijdens de zwangerschap

Bevat 42mcg/100g (drempel: ≥30mcg/100g)

Vitamin_e EU 432/2012

Vitamine E draagt bij aan de bescherming van cellen tegen oxidatieve stress

Bevat 2.4mg/100g (drempel: ≥1.8mg/100g)

Phosphorus EU 432/2012

Fosfor draagt bij aan een normaal energieleverend metabolisme

Bevat 152mg/100g (drempel: ≥105mg/100g)

Phosphorus EU 432/2012

Fosfor draagt bij aan de normale werking van celmembranen

Bevat 152mg/100g (drempel: ≥105mg/100g)

Phosphorus EU 432/2012

Fosfor draagt bij aan het behoud van normale botten

Bevat 152mg/100g (drempel: ≥105mg/100g)

Phosphorus EU 432/2012

Fosfor draagt bij aan het behoud van normale tanden

Bevat 152mg/100g (drempel: ≥105mg/100g)

Magnesium EU 432/2012

Magnesium draagt bij aan een normaal energieleverend metabolisme

Bevat 64mg/100g (drempel: ≥56.25mg/100g)

Magnesium EU 432/2012

Magnesium draagt bij aan het elektrolytenevenwicht

Bevat 64mg/100g (drempel: ≥56.25mg/100g)

Magnesium EU 432/2012

Magnesium draagt bij aan een normale eiwitsynthese

Bevat 64mg/100g (drempel: ≥56.25mg/100g)

Magnesium EU 432/2012

Magnesium draagt bij aan een normale psychologische functie

Bevat 64mg/100g (drempel: ≥56.25mg/100g)

Magnesium EU 432/2012

Magnesium draagt bij aan het behoud van normale botten

Bevat 64mg/100g (drempel: ≥56.25mg/100g)

Magnesium EU 432/2012

Magnesium draagt bij aan het behoud van normale tanden

Bevat 64mg/100g (drempel: ≥56.25mg/100g)

Magnesium EU 432/2012

Magnesium speelt een rol bij het proces van celdeling

Bevat 64mg/100g (drempel: ≥56.25mg/100g)

Copper EU 432/2012

Koper draagt bij aan het behoud van normaal bindweefsel

Bevat 0.19mg/100g (drempel: ≥0.15mg/100g)

Copper EU 432/2012

Koper draagt bij aan een normaal energieleverend metabolisme

Bevat 0.19mg/100g (drempel: ≥0.15mg/100g)

Copper EU 432/2012

Koper draagt bij aan de normale werking van het zenuwstelsel

Bevat 0.19mg/100g (drempel: ≥0.15mg/100g)

Copper EU 432/2012

Koper draagt bij aan een normale haarpigmentatie

Bevat 0.19mg/100g (drempel: ≥0.15mg/100g)

Copper EU 432/2012

Koper draagt bij aan een normaal ijzertransport in het lichaam

Bevat 0.19mg/100g (drempel: ≥0.15mg/100g)

Copper EU 432/2012

Koper draagt bij aan een normale huidpigmentatie

Bevat 0.19mg/100g (drempel: ≥0.15mg/100g)

Copper EU 432/2012

Koper draagt bij aan de normale werking van het immuunsysteem

Bevat 0.19mg/100g (drempel: ≥0.15mg/100g)

Copper EU 432/2012

Koper draagt bij aan de bescherming van cellen tegen oxidatieve stress

Bevat 0.19mg/100g (drempel: ≥0.15mg/100g)

Manganese EU 432/2012

Mangaan draagt bij aan een normaal energieleverend metabolisme

Bevat 1.09mg/100g (drempel: ≥0.3mg/100g)

Manganese EU 432/2012

Mangaan draagt bij aan het behoud van normale botten

Bevat 1.09mg/100g (drempel: ≥0.3mg/100g)

Manganese EU 432/2012

Mangaan draagt bij aan de normale vorming van bindweefsel

Bevat 1.09mg/100g (drempel: ≥0.3mg/100g)

Manganese EU 432/2012

Mangaan draagt bij aan de bescherming van cellen tegen oxidatieve stress

Bevat 1.09mg/100g (drempel: ≥0.3mg/100g)

Selenium EU 432/2012

Seleen draagt bij aan het behoud van normaal haar

Bevat 8.5mcg/100g (drempel: ≥8.25mcg/100g)

Selenium EU 432/2012

Seleen draagt bij aan het behoud van normale nagels

Bevat 8.5mcg/100g (drempel: ≥8.25mcg/100g)

Selenium EU 432/2012

Seleen draagt bij aan de normale werking van het immuunsysteem

Bevat 8.5mcg/100g (drempel: ≥8.25mcg/100g)

Selenium EU 432/2012

Seleen draagt bij aan een normale schildklierfunctie

Bevat 8.5mcg/100g (drempel: ≥8.25mcg/100g)

Selenium EU 432/2012

Seleen draagt bij aan een normale spermatogenese

Bevat 8.5mcg/100g (drempel: ≥8.25mcg/100g)

Selenium EU 432/2012

Seleen draagt bij aan de bescherming van cellen tegen oxidatieve stress

Bevat 8.5mcg/100g (drempel: ≥8.25mcg/100g)

Wat wordt onderzocht?
Ontstekingsremmend

Quinoa en bioactieve plantstoffen

Saponinen, flavonoïden en andere verbindingen in quinoa worden onderzocht in laboratorium-, dier- en voedingsstudies. De literatuur beschrijft vooral samenstelling, verwerking, biobeschikbaarheid en mogelijke rollen binnen een gevarieerd voedingspatroon; goed opgezette humane interventiestudies blijven beperkter.

Onderbouwd door: [2] Graf (2015) , [1] Vega-Gálvez (2010)

Metabool

Quinoa als bron van plantaardig eiwit

Het aminozuurprofiel van quinoa wordt bestudeerd binnen plantaardige voeding, met aandacht voor lysine, zwavelhoudende aminozuren, verteerbaarheid en vergelijking met gangbare granen. Daardoor is quinoa interessant voor recepten waarin variatie in plantaardige eiwitbronnen belangrijk is.

Onderbouwd door: [2] Graf (2015)

Goede Combinaties (Synergie)

Combineer quinoa slim om het effect te versterken:

Synergie
Quinoa Quinoa Kimchi Kimchi

Probiotica + prebiotische vezels: synbiotische combinatie

Technisch: Kimchi bevat levende Lactobacillus-stammen (L. plantarum, L. brevis) met probiotische werking. Quinoa bevat resistent zetmeel dat onverteerd de dikke darm bereikt en daar als prebioticum dient — voedsel voor de probiotische bacteriën. Deze synbiotische combinatie vergroot de overleving van lactobacillen in de darm met 2-4x vergeleken met probiotica alleen.

Wat betekent dit voor jou? Serveer kimchi over een quinoa bowl — de quinoa voedt letterlijk de goede bacteriën uit de kimchi, zodat ze langer overleven in je darmen.

Absorptie 4×
Quinoa Quinoa Avocado Avocado

Vet verhoogt opname van quinoa's vetoplosbare vitamines

Technisch: Quinoa bevat vitamine E (2.4mg/100g), bètacaroteen en andere carotenoïden die vetoplosbaar zijn. Avocado bevat 15g gezonde vetten die micelvorming in de darm stimuleren en absorptie van deze vitamines met 3-5x verhogen. Ook levert avocado extra kalium (485mg).

Wat betekent dit voor jou? Voeg avocado toe aan je quinoa-salade of bowl. Dit verhoogt niet alleen de verzadiging door de vetten maar ook de voedingsopname.

Absorptie 4×
Quinoa Quinoa Citroen Citroen

Vitamine C verhoogt ijzeropname uit quinoa met 3-6x

Technisch: Quinoa bevat 1.5mg non-heem ijzer per 100g gekookt. Non-heem ijzer heeft lage biobeschikbaarheid (5-12%). Vitamine C uit citroen (53mg/100g) reduceert Fe³⁺ naar Fe²⁺ en voorkomt binding aan fytaten, waardoor absorptie 3-6x stijgt. Dit is de basis van tabbouleh-stijl quinoa salades.

Wat betekent dit voor jou? Maak quinoa-tabbouleh met vers citroensap, peterselie, tomaat en komkommer. Het citroensap maakt het niet alleen frisser maar maximaliseert ook de ijzeropname.

Absorptie 4×
Quinoa Quinoa Limoen Limoen

Vitamine C verhoogt ijzeropname uit quinoa met 3-6x

Technisch: Quinoa bevat 1.5mg non-heem ijzer per 100g gekookt. Non-heem ijzer heeft lage biobeschikbaarheid (5-12%). Vitamine C uit citroen (53mg/100g) reduceert Fe³⁺ naar Fe²⁺ en voorkomt binding aan fytaten, waardoor absorptie 3-6x stijgt. Dit is de basis van tabbouleh-stijl quinoa salades.

Wat betekent dit voor jou? Maak quinoa-tabbouleh met vers citroensap, peterselie, tomaat en komkommer. Het citroensap maakt het niet alleen frisser maar maximaliseert ook de ijzeropname.

Complementair
Quinoa Quinoa Kikkererwten Kikkererwten

Versterkt eiwitprofiel: methionine + lysine compleet

Technisch: Quinoa bevat al alle essentiële aminozuren maar is relatief laag in methionine. Kikkererwten zijn rijk aan lysine maar arm aan methionine. Samen vormen ze een optimaal compleet eiwitprofiel met PDCAAS dicht bij 1.0. Deze combinatie is traditioneel in Noord-Afrikaanse en Midden-Oosterse keukens.

Wat betekent dit voor jou? Serveer quinoa met geroosterde kikkererwten of hummus. Dit geeft je een complete plantaardige eiwitbron vergelijkbaar met vlees of vis.

Complementair
Quinoa Quinoa Spinazie Spinazie

Complete maaltijd met alle aminozuren en ijzer

Technisch: Quinoa bevat alle 9 essentiële aminozuren met 14g eiwit per 100g (droog) — uniek voor een pseudograan. Spinazie levert 2.7mg non-heem ijzer per 100g plus 28mg vitamine C die de ijzerabsorptie uit zowel quinoa als spinazie verhoogt door Fe³⁺ → Fe²⁺ reductie. Spinazie's foliumzuur (194μg per 100g) complementeert quinoa's mineralenprofiel.

Wat betekent dit voor jou? Quinoa-spinaziesalade is een van de meest complete plantaardige maaltijden. De vitamine C in spinazie zorgt dat je het ijzer uit beide ingrediënten daadwerkelijk opneemt. Voeg citroensap toe voor nog meer effect.

Synergie
Quinoa Quinoa Zwarte Peper Zwarte Peper

Verbetert opname van quercetine uit quinoa

Technisch: Quinoa bevat quercetine (tot 36mg per 100g) en kaempferol, beide krachtige flavonoïden met lage biobeschikbaarheid (25-50%). Piperine uit zwarte peper remt glucuronidering in de darm — het proces dat flavonoïden inactiveert voor uitscheiding. Dit verhoogt de biobeschikbaarheid van quercetine met 30-50%, vergelijkbaar met het bekende piperine-curcumine effect.

Wat betekent dit voor jou? Maal verse zwarte peper over je quinoa-gerechten. Net zoals peper curcuma activeert, doet het hetzelfde voor quinoa's antioxidanten. Een simpele maalbeurt peper maakt je quinoa significant gezonder.

Recepten met Quinoa

Ontdek heerlijke recepten waarin quinoa de hoofdrol speelt:

Artisjok Quinoa Lunch 25 min Mediterrane quinoasalade met artisjok 340 kcal 10g eiwit 2 synergieën Falafel Bowl met Hummus en Tahinidressing 25 min Mediterrane bowl met warme en frisse lagen 946 kcal 32g eiwit 2 synergieën Gebakken Tonijn met Quinoa en Chimichurri 35 min Tonijnsteak met quinoa en frisse chimichurri van peterselie en citroen 675 kcal 53g eiwit 2 synergieën Geroosterde Bloemkool Bowl met Kikkererwten en Tahini 45 min Krokante ovengroenten met kruidige kikkererwten 839 kcal 31g eiwit 2 synergieën Gevulde Paprika met Gehakt, Quinoa en Feta 50 min Kleurrijke ovenschotel met kruidige gehaktvulling en verkruimelde feta 695 kcal 35g eiwit 2 synergieën Griekse Kip Quinoa Bowl 45 min Gegrilde kip, fluffy quinoa en Griekse smaken 620 kcal 48g eiwit 2 synergieën
In de Keuken

Bewaring

Locatie:Voorraadkast

Houdbaarheid:2-3 jaar (ongeopend), 1 jaar (geopend)

Bewaar quinoa in een luchtdichte pot op een koele, droge en donkere plek, weg van vocht en sterke geuren.

Bereiding

Spoel eerst goed af, breng met water aan de kook, zet het vuur laag en laat ongeveer 15 minuten zachtjes garen tot het water is opgenomen. Laat daarna kort afgedekt rusten en maak los met een vork.

Verhouding1:2 (quinoa:water) Tijd15 minuten

Omrekenen

185g= 1 kopje

Vervangers

boekweit 1:1 Ook een glutenvrij pseudo-graan; het heeft minder eiwit, maar geeft een vergelijkbare aardse smaak en losse textuur.
bulgur 1:1 Bevat gluten, maar past goed in salades door de korte bereidingstijd, zachte beet en graanachtige structuur.

Slim klaarmaken

1Spoel quinoa grondig af onder koud water voor het koken.

Waarom?

Dit verwijdert saponinen die een bittere smaak kunnen geven.

2Gebruik meestal een verhouding van 1:1,5 tot 1:2 quinoa tot water, afhankelijk van hoe stevig je de korrels wilt.

3Quinoa is gaar als de kiempjes zichtbaar worden als kleine spiralen en de korrels los en licht doorschijnend zijn.

Af te raden / Waarschuwingen

Quinoa zijn zeer veilig, maar er zijn wetenschappelijke aandachtspunten:

Saponine-gevoeligheid Licht

Sommige mensen kunnen gevoelig reageren op saponinen, vooral wanneer quinoa niet goed is afgespoeld.

Advies:

Spoel quinoa altijd grondig onder koud water en kook volgens de aanwijzingen; kies eventueel voor voorgewassen quinoa.

Traditioneel gebruik

Inheems

Inca's en de 'moeder van alle granen'

In Andesgemeenschappen had quinoa een belangrijke plaats in landbouw, rituelen en dagelijkse maaltijden. De uitdrukking 'chisaya mama' benadrukt vooral de culturele betekenis van het gewas, dat goed past bij hooggelegen akkers en eenvoudige, voedzame keuken.

Samenvatting

Quinoa is een veelzijdig basisproduct voor kommen, salades, soepen en warme bijgerechten. Het bevat van nature eiwit met alle essentiële aminozuren, is glutenvrij en levert onder meer magnesium, folaat, fosfor, mangaan en koper. Spoel de korrels goed af om bittere saponinen te verwijderen en kook ze meestal in 1 deel quinoa op 1,5 tot 2 delen water tot de kiempjes zichtbaar worden.

Wetenschappelijke Bronnen [1] Vega-Gálvez, A., et al. (2010) Nutritional and functional potential of quinoa (Chenopodium quinoa Willd.) Journal of the Science of Food and Agriculture Onderzoek naar voedingskundige en functionele eigenschappen van quinoa (Chenopodium quinoa Willd.) Review PMID: 20814881 [2] Graf, B. L., et al. (2015) Quinoa (Chenopodium quinoa Willd.): A review of the potential health benefits Food Science and Human Wellness Review over quinoa (Chenopodium quinoa Willd.) en onderzochte voedingskundige eigenschappen Review PMID: 37507952 [3] Gullón, B., et al. (2016) Assessment of the prebiotic effect of quinoa and amaranth in the human intestinal ecosystem Food & Function Onderzoek naar fermentatie van quinoa en amarant in een model van het menselijke darmecosysteem Menselijke interventie PMID: 27713989 [4] Ruales, J., & Nair, B. M. (1992) Nutritional quality of the protein in quinoa (Chenopodium quinoa, Willd) seeds Plant Foods for Human Nutrition Onderzoek naar de voedingskwaliteit van eiwit in quinoazaden Review PMID: 1546052

Deze informatie is educatief bedoeld en vervangt geen medisch advies. Raadpleeg een arts of diëtist voor persoonlijk advies.